Venice

Αύγουστος 27, 2011

[Μια επικίνδυνη χρονιά αναμφίβολα]

Η περίφημη Μόστρα της Βενετίας κοιτάζει κατάματα την 68η διοργάνωσή της σε μια χρονιά που αναμένεται υπέρ του δέοντος συναρπαστική όσο και καθοριστική για το μέλλον του παλιότερου Φεστιβάλ της Ευρώπης. Για να πιάσουμε τα πράγματα από το τέλος φέτος είναι η τελευταία χρονιά της δεύτερης τετραετούς θητείας του διευθυντή του Φεστιβάλ του σπουδαίου Μάρκο Μίλερ, ο οποίος όπως όλα δείχνουν θα εγκαταλείψει το Φεστιβάλ επιστρέφοντας σε ένα ρόλο που τον γνωρίζει καλά, αυτό του παραγωγού. Το κενό που θα αφήσει πίσω του είναι στα αλήθεια δυσαναπλήρωτο. Μέσα σε μια οκταετία ο κοσμοπολίτης και μέγας διπλωμάτης Μίλερ έκανε θαύματα δίνοντας πνοή σε ένα φεστιβάλ σε αναζήτηση κύρους που ταλανιζόταν από προβλήματα ταυτότητας, ιταλική εσωστρέφεια και οργανωτικό χάος. Η Βενετία μέσα σε λίγα χρόνια κατάφερε να γίνει και πάλι το αναμφισβήτητο αντίπαλο δέος των Καννών, να πείσει τους Αμερικανούς να επιστρέψουν στο Λίντο και να ετοιμάζεται επιτέλους για μια ριζική μεταστέγαση των εγκαταστάσεών της στο νέο Παλάτσο, έστω και αν αυτό θα αργήσει λίγα χρόνια μετά τα κατασκευαστικά προβλήματα που εμφανίστηκαν πριν από δύο χρόνια δίνοντας στο Λίντο τη σταθερή εικόνα ενός εργοταξίου. Παρόλα τα προβλήματα πάντως η ολοκλήρωση των νέων εγκαταστάσεων θεωρείται δεδομένη και αποτελεί μια από τις εγγυήσεις που έχει καταφέρει να πάρει ο Μίλερ από την κυβέρνηση Μπερλουσκόνι παρά την διαφαινόμενη αποχώρησή του. Όπως και να έχει πάντως το κύκνειο άσμα του αποτελείται από ένα ιδανικό τουλάχιστον στα χαρτιά line-up για το επίσημο διαγωνιστικό πρόγραμμα. Μοναδική ίσως απώλεια η ισχνή παρουσία της Ασίας, μιας περιοχής που αγαπά ιδιαίτερα ο Μίλερ και εκπροσωπείται φέτος από τους όχι και πρωτοκλασάτους Σιον Σόνο (Himizou), Τε-Σενγκ Βέι (Saideke Balai) και Αν Χούι (A Simple Life). Εκτός βέβαια και αν κάνει την εμφάνισή του ο Γουόνγκ Καρ Βάι ως ταινία έκπληξη, καθώς όπως λέγεται η ταινία είναι ολοκληρωμένη.

Το αμερικάνικο σινεμά πάντως δίνει πρώτο από όλα το βροντερό παρών επιβεβαιώνοντας την ψήφο εμπιστοσύνης στον Μίλερ και δείχνοντας ταυτόχρονα ότι η αμερικανική βιομηχανία ξεπερνά την οικονομική κρίση που τις δύο προηγούμενες χρονιές την είχε οδηγήσει σε μικρότερη παρουσία στην πανάκριβη Βενετία. Ο Τζόρτζ Κλούνι ανοίγει το φεστιβάλ με το για άλλη μια φορά πολιτικό Ides of March, ενώ ο εξαφανισμένος εστέτ και πάλαι ποτέ τρομερό παιδί του ανεξάρτητου σινεμά Γουίτ Στίλμαν (Μετροπόλιταν) το κλείνει με το Damsels in Distress με πρωταγωνίστρια την διαρκώς ανερχόμενη Γκρέτ Γκέργουικ (Greenberg). Στο ενδιάμεσο ο Αλ Πατσίνο θα προβάλει τη δική του εκδοχή της Σαλώμης (Wild Salome και μαζί θα παραλάβει και ένα βραβείο για το σύνολο της καριέρας του, ο μεγάλος Γουίλιαμ Φρίντκιν το Killer Joe, ο εκκεντρικός Τοντ Σόλοντζ το Dark Horse, ο Στίβεν Σόντεμπεργκ που δηλώνει ότι σταματάει το σινεμά το Contagion και ο πάντοτε αουτσάινερ Έιμπελ Φεράρα την προσωπική του φαντασίωση για το τέλος του κόσμου στο Last Day on Earth. Δίπλα τους φαντάζει με νεοσσό η κόρη του Μάικλ Μαν, Άμι Κάνααν Μαν η οποία διαγωνίζεται για πρώτη φορά σε μεγάλο φεστιβάλ με τη δεύτερη ταινία της Texas Killing Fields. Αν μπορεί να πει κανείς ότι κάτι λείπει αυτό ίσως είναι το The Descendants του Αλεξάντερ Πέιν ο οποίος επέλεξε το τυχερό του φεστιβάλ του Τορόντο από εκεί που ξεκίνησε ο θρίαμβος του Sideways. Στην κατηγορία «βαρύ πυροβολικό» του φετινού προγράμματος εντάσσονται χωρίς συζήτηση το Carnage του Ρομάν Πολάνσκι, που θα ανοίξει και το φεστιβάλ της Νέας Υόρκης κάτι που σημαίνει ότι μιλάμε για μια πολύ καλή ταινία, το κατασκοπικό Tinker Tailor Soldier Spy βασισμένο στο εκπληκτικό βιβλίο του Τζον Λε Καρέ δια χειρός του Σουηδού Τόμας Άλφρεντσον (Άσε το Κακό να Μπει) και φυσικά το A Dangerous Method του Ντέιβιντ Κρόνεμπεργκ στην πιο mainstream στιγμή του όπως δείχνει το τρέιλερ της ταινίας που ανατρέχει στη σύγκρουση Σίγκμουντ Φρόιντ και Καρλ Γιούνγκ στη Βιέννη των αρχών του περασμένου αιώνα. Στις ταινίες που στοχεύουν κατευθείαν στην καρδιά του κοινού ανήκουν το Terraferma του Εμανουέλε Κριαλέζε (The Golden Door) γύρω από το καυτό θέμα των άθλιων συνθηκών που αντιμετωπίζουν οι μετανάστες που κατακλύζουν το νησί Λαμπεντούζα στην Ιταλία και το Poulex au Prunes η νέα ταινία του φοβερού διδύμου Μαρζάν Σατραπί και Βενσάν Παρανό που μας έδωσαν το ενήλικο animation Persepolis και δοκιμάζουν εδώ την πρώτη τους «κανονική» ταινία με ένα εντυπωσιακό καστ με επικεφαλής τους Ματιέ Αμαλρίκ και την Ιζαμπάλ Ροσελίνι.

Μπορεί οι ΗΠΑ να μοιάζουν να κατέχουν τη μερίδα του λέοντος στη Βενετία, αν το καλοσκεφτεί κανείς όμως οι Βρετανοί είναι η μεγάλη έκπληξη του φεστιβάλ με τις παρουσίες της Αντρέα Άρνολντ (Red Road) σε μια σύγχρονη διασκευή του Πύργου των Καταιγίδων (Wuthering Hights) του Στιβ Μακ Κουίν με τη δεύτερη ταινία του Shame και σταθερό πρωταγωνιστή Μάικλ Φασμπέντερ και της Μαντόνα που παρουσιάζει το W.E γύρω από το διαβόητο έρωτα της Γουόλι Σίμπσον με τον πρίγκιπα Εδουάρδο, μια σχέση που στοίχισε στο διάδοχο το θρόνο όπως θα θυμούνται όσοι είδαν πέρσι το Λόγο του Βασιλιά. Οι κακές γλώσσες θέλουν πάντως τις Κάννες να προσπέρασαν τις εν λόγω ταινίες ή να τους πρόσφεραν μια θέση μακριά από το επίσημο διαγωνιστικό. Ανάλογη είναι και η φημολογία για την εθνική μας συμμετοχή τις Άλπεις του Γιώργου Λάνθιμου. Είναι σαφές ότι οι Κάννες είπαν όχι στο διαγωνιστικό σε ένα σκηνοθέτη που οι ίδιες ανέδειξαν ανοίγοντας τις πόρτες για τη Βενετία που πέρσι είχε φιλοξενήσει με μεγάλη επιτυχία το Attenberg της, εδώ σε ρόλο παραγωγού, Αθηνάς-Ραχήλ Τσαγγάρη. Ο Λάνθιμος βρίσκεται απέναντι σε μεγαθήρια αλλά έχει για σύμμαχο ένα πρόεδρο κριτικής επιτροπής που λέγεται Ντάρεν Αρονόφσκι και κάτι μας λέει ότι θα εκτιμήσει το σκοτεινό χιούμορ του και τη low budget αισθητική του. Σε αυτό το καλλιτεχνικό μήκος κύματος κινούνται και οι συμμετοχές των Αλεξάντερ Σοκούροφ (Faust) του Φιλίπ Γκαρέλ (A Burning Hot Summer) κάνοντας το φετινό μείγμα του φεστιβάλ απόλυτα ισορροπημένο ανάμεσα σε ταινίες «κοινού», έντονη παρουσία σταρ και καλλιτεχνικές ευαισθησίες. Δεν πρέπει άλλωστε να παραλείψουμε την μετατροπή του τμήματος Orrizonti ήδη από πέρσι, σε ένα forum ρηξικέλευθων κινηματογραφικών προτάσεων φέροντας έτσι κοντά το φεστιβάλ με τη γειτονική Μπιενάλε των εικαστικών και ανοίγοντας ένα αληθινά γόνιμο διάλογο. Σημειώνουμε εδώ και την ισχυρή την παρουσία των ντοκιμαντέρ, ανάμεσά τους και οι νέες δουλειές του Τζόναθαν Ντέμι, Ρος Μακ Έλγουι, σε ένα αναβαπτισμένο στα αλήθεια τμήμα που συχνά φλερτάρει με το πειραματικό σινεμά. Τέλος φέτος, συμπτωματικά ή όχι η ιταλική ρετροσπεκτίβα της Βενετίας είναι αφιερωμένη στο ιταλικό πειραματικό σινεμά με ένα εξαιρετικά σπάνιο πρόγραμμα ταινιών που παραμένουν άγνωστες εκτός των ιταλικών συνόρων. Όλα λοιπόν συνηγορούν σε μια χρονιά που πολύ πιθανά θα αποτελέσει ορόσημο για το Φεστιβάλ με τον ένα ή τον άλλο τρόπο και ελπίζουμε πάντα για το καλύτερο.

Λευτέρης Αδαμίδης

Advertisements